logo_top.png
Regiomontanus - astronom czasów przedkopernikańskich
11.02.2016Grzegorz Bojanowski1195
grafika

Dom Mikołaja Kopernika

Wystawa czynna: 20 lutego – 11 września

Kurator: Michał Kłosiński

 

"Uczony z Królewskiej Góry" 

W roku 2016 przypada 580 rocznica urodzin i zarazem 540 rocznica śmierci Johannesa Müllera. Żył w latach 1436–1476 i znany był również jako Johannes Molitoris de Künigsperg, Johannes Germanus, Johannes Francus lub Joannes de Monte Regio, jednak najczęściej określany był jako Regiomontanus „uczony z Królewskiej Góry”.

W przeddzień rewolucji 

Wystawa „Regiomontanus – astronom czasów przedkopernikańskich” jest ekspozycją, której celem jest prezentacja stanu wiedzy astronomicznej w przededniu rewolucji kopernikańskiej. Zaprezentowane na niej zostaną dawne druki związane z Johannesem Müllerem, zwanym Regiomontanusem, oraz prace prezentujące wykładnię o wszechświecie w ujęciu geocentrycznym. Regiomontanus za sprawą swoich dokonań na polu badań astronomicznych jest postacią najlepiej ilustrującą obraz wiedzy o wszechświecie w drugiej połowie XV w., a więc w czasach młodości Mikołaja Kopernika, późniejszego autora „De revolutionibus orbium coelestium” oraz sprawcy wspomnianej rewolucji.

Almagest

W sensie naukowym Regiomontanus tkwił głęboko w geocentryzmie, co raczej nie powinno dziwić, zważywszy, że jedną z głównych jego zasług było przywrócenie Europie filaru wykładni astronomicznej myśli starożytnych, to jest dzieła wielkiego Ptolemeusza - Almagestu. Związany był ze średniowiecznym Wiedniem, w którym współpracował z Georgiem Paurebachem – innym wpływowym uczonym ówczesnego czasu. Razem pracowali nad odtworzeniem oryginalnego tekstu Klaudiusza Ptolemeusza, co uwieńczyli wspólną pracą Epitoma in Almagestum Ptolemaei.

Systematyka trygonometrii płaskiej i sferycznej

Mikołaj Kopernik, co istotne z punktu widzenia przygotowywanej wystawy, posiadał w swoim księgozbiorze większość prac Regiomontanusa, w tym obok tłumaczonej na nowo edycji dzieła Ptolemeusza również De triangulis omnimodis libri quinque (O wszelkich trójkątach ksiąg pięć), w której Regiomontanus usystematyzował trygonometrię płaską i sferyczną.

O bredzeniach na temat teorii planetarnych

W roku 1461 astronom pojechał do Włoch, gdzie przebywał kilka lat, następnie udał się na Węgry, na zaproszenie króla Macieja Korwina. Wcześniej ten światły władca sprowadził na swój dwór innego uczonego z Polski – Marcina Bylicę z Olkusza. Obaj wspólnie opracowali tablice astronomiczne oraz Disputationes inter Viennensem et Cracoviensem super Cremonensia in planetarum theoriae deliramenta (Dialog miedzy Wiedeńczykiem i Krakowianinem o bredzeniach Gerarda z Kremony na temat teorii planetarnych) – krytykę przestarzałego podręcznika astronomii.

Biskup i dżuma 

W 1471 roku Regiomontanus założył w Norymberdze obserwatorium, a nawet drukarnię przy finansowym wsparciu bogatego patrycjusza Bernharda Walthera. Cztery lata później na zaproszenie papieża Sykstusa IV udał się do Rzymu, by wziąć udział w pracach nad reformą kalendarza. W tym samym roku papież konsekrował go na biskupa Ratyzbony, lecz niestety rok później, najprawdopodobniej za sprawą dżumy, uczony zmarł nagłą śmiercią.

 

Michał Kłosiński

Wyślij link mailem
PDF
DRUKUJ
POWRÓT
WYPOWIEDZ
SIĘ
Listopad 2017
Pn Wt Śr Cz Pi So Ni
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
Najbliższe wydarzenia
Polecamy
dom eskenów_resize.jpg
dom mk_resize.jpg